Het complete stappenplan: je diploma secundair onderwijs via de Examencommissie
Van inschrijven op het kandidatenplatform tot je laatste examen: het volledige stappenplan om via de Examencommissie een diploma secundair onderwijs te behalen — met vakfiches, planning en AI-bijles.
Gepubliceerd op 30 juli 2026 · LeerVlam
Een diploma behalen zonder naar school te gaan
De Examencommissie van de Vlaamse Gemeenschap — vroeger bekend als de middenjury — is de officiële weg om in Vlaanderen een diploma secundair onderwijs te behalen zonder les te volgen op een school. Je legt examens af per vak, in je eigen tempo, en bouwt zo je diploma op. Voor thuisleerders, jongeren die vastliepen in het klassieke onderwijs en volwassenen die alsnog hun diploma willen, is dit vaak de meest haalbare route.
De uitdaging zit zelden in de moeilijkheid van de examens: die volgen gewoon de Vlaamse eindtermen. Ze zit in de organisatie. Je bent tegelijk leerling, leerkracht en planner. Onderstaand stappenplan zet het volledige traject op een rij, van je eerste registratie tot je diploma.
Het stappenplan in 8 stappen
Stap 1 · Kies je graad en studierichting
De Examencommissie werkt per graad. Wie een volwaardig diploma secundair onderwijs wil, moet uiteindelijk de derde graad afronden — maar je kan ook starten bij de eerste of tweede graad als je die nog niet hebt. Kies daarna een studierichting die past bij wat je later wil doen. De richting bepaalt exact welke vakken je moet afleggen.
Tip · Twijfel je? Vergelijk de richtingen eerst op inhoud en vakkenpakket in plaats van op naam.
Stap 2 · Schrijf je in op het kandidatenplatform
Registreren gebeurt op het kandidatenplatform van de Examencommissie van de Vlaamse Gemeenschap (kandidatenplatform.vlaanderen.be). Je maakt een account aan met je eID of itsme, kiest je graad en richting, en krijgt daarna toegang tot de examenkalender. Inschrijven voor een examen doe je per examenperiode, per vak.
Tip · Schrijf je nooit in voor meer vakken dan je realistisch kan voorbereiden — geslaagde vakken blijven verworven, maar tijd verlies je wel.
Stap 3 · Download de vakfiches
Voor elk vak publiceert de Examencommissie een vakfiche: het officiële document dat beschrijft welke leerstof, vaardigheden en eindtermen op het examen getoetst worden, welke examenvorm gebruikt wordt (schriftelijk, mondeling, digitaal) en hoe lang het examen duurt. De vakfiche is je enige echte leidraad — niet een willekeurig schoolhandboek.
Tip · Print de vakfiche en streep af wat je al beheerst. Wat overblijft, is je studieplan.
Stap 4 · Maak een realistische planning
Reken per vak op enkele weken voorbereiding, afhankelijk van je voorkennis. Werk achterwaarts vanaf je examendatum: verdeel de leerstof in weekblokken, plan om de drie weken een proefexamen en houd één inhaalweek vrij. Wie zonder planning start, blijft hangen bij het eerste vak.
Tip · Twee tot drie vakken per examenperiode is voor de meeste kandidaten het maximum dat werkbaar blijft.
Stap 5 · Studeer gericht, niet alles
De examens volgen de Vlaamse eindtermen. Alles wat niet in de vakfiche staat, hoef je niet te kennen. Werk per onderwerp: begrijp eerst, oefen daarna, en test jezelf tenslotte zonder je notities. Actief ophalen (retrieval practice) en gespreide herhaling leveren veel meer op dan opnieuw lezen.
Tip · Leg na elk hoofdstuk hardop uit wat je geleerd hebt. Wat je niet kan uitleggen, ken je nog niet.
Stap 6 · Oefen met proefexamens
Het grootste verschil tussen een schoolexamen en de Examencommissie is dat je er alleen voor staat. Simuleer daarom de examenomstandigheden: zelfde tijdslimiet, geen hulpmiddelen, in één keer doorwerken. Zo train je niet alleen je kennis maar ook je tempo en je examenstress.
Tip · Analyseer elke fout: was het kennis, slordigheid of tijdsgebrek? Elke oorzaak vraagt een andere oplossing.
Stap 7 · Leg je examen af
Je legt je examen af op de locatie en het tijdstip uit je inschrijving. Slaag je, dan is dat vak definitief verworven — ook als je pas jaren later verdergaat. Niet geslaagd? Je kan het vak in een volgende examenperiode opnieuw afleggen zonder je hele traject te herbeginnen.
Tip · Neem je identiteitskaart en je inschrijvingsbevestiging mee, en wees ruim op tijd.
Stap 8 · Vraag je diploma aan
Wie alle vakken van een studierichting van de derde graad behaald heeft, krijgt het diploma secundair onderwijs van de Examencommissie van de Vlaamse Gemeenschap. Dat diploma is wettelijk volledig gelijkwaardig aan een schooldiploma: je kan ermee naar hogeschool of universiteit en het geldt onverkort op de arbeidsmarkt.
Tip · Bewaar ook je deelattesten per vak — die heb je nodig als bewijs bij eventuele vervolgstappen.
Studeren met AI-bijles: hoe LeerVlam het traject draagt
Het zwakke punt van zelfstudie is niet motivatie, maar structuur en feedback. Op school krijg je die van een leerkracht; thuis moet je ze zelf organiseren. LeerVlam vult precies dat gat: aan elke vakfiche hangt een AI-leerstofsamenvatting met leerdoelen, hoofdthema's, studieaanpak en valkuilen, zodat je meteen weet wát je moet kennen.
Daarnaast plant de app je traject in weekblokken op basis van je examendatum en je huidige beheersing per vak, en oefen je met gerichte vragen en proefexamens die meeschuiven met je niveau. De AI-tutor legt onbeperkt opnieuw uit, in gewone taal, zonder zuchten — precies wat een zelfstudietraject van maanden nodig heeft.